Ceglane budynki Starego Browaru i

Współczesny Poznań

Stary Browar

Stary Browar to nie tylko centrum handlowe. To XIX-wieczny ceglany browar Huggerów, zamieniony w 2003 roku w centrum handlu i sztuki według idei „50 50”: połowa to biznes, połowa to sztuka. Po korytarzach i dziedzińcach można chodzić jak po galerii z rzeźbami i instalacjami znanych artystów, a wstęp jest bezpłatny.

Historia

Ambrosius Hugger, piwowar ze Schwarzwaldu, otworzył pierwszy browar w Poznaniu w 1844 roku przy ulicy Wronieckiej. Jego synowie Julius i Alfons w 1876 roku kupili posesję na rogu Półwiejskiej i zbudowali tu Browary Huggerów. W 1918 roku zakład warzył prawie 72 tysiące hektolitrów piwa rocznie.

W czasie walk o Poznań w 1945 roku browar został mocno zniszczony. Po wojnie go upaństwowiono, a w 1980 roku zamknięto. Budynki niszczały, a do 1997 roku działała w nich tylko mała wytwórnia wód gazowanych.

W 1998 roku teren kupiła spółka Grażyny Kulczyk. Zanim ruszyła budowa, w ruinach wystawiano spektakle, w tym „Makbeta” Verdiego transmitowanego na żywo w TVP2. Pierwszą część centrum, Atrium, otwarto 5 listopada 2003 roku, Dziedziniec Sztuki 29 kwietnia 2004 roku, a drugie skrzydło, Pasaż, 11 marca 2007 roku. Od 2015 roku centrum ma innego właściciela, ale dzieła sztuki z kolekcji Grażyny Kulczyk zostały na swoich miejscach.

Architektura

Najstarsze budynki, czyli Warzelnia, Słodownia i Suszarnia z charakterystycznym kominem, powstały około 1890 roku. Zbudowano je w stylu arkadowym (Rundbogenstil), typowym dla ówczesnych fabryk: z czerwonej cegły licówki, z półkoliście zamkniętymi oknami i ceglanymi ozdobami.

Przebudowę zaprojektowało poznańskie Studio ADS (architekci Piotr Barełkowski i Przemysław Borkowicz). Stare mury połączono z nowoczesnymi konstrukcjami ze stali i szkła. Wystrój pasaży zaprojektował scenograf Ryszard Kaja, autor słynnych plakatów.

Stary Browar znalazł się wśród 20 budynków wybranych na wystawę „Polska. Ikony architektury”, pokazującą najważniejszą polską architekturę po 1989 roku. Dostał też dwie nagrody im. Jana Baptysty Quadro dla najlepszego budynku roku w Poznaniu: za 2003 i za 2007 rok. Międzynarodowa Rada Centrów Handlowych (ICSC) uznała go za najlepsze centrum handlowe na świecie w 2005 roku, a w 2008 roku ponownie w kategorii rozbudów.

Po zmroku warto obejrzeć zachodnią fasadę Pasażu. To wspólne dzieło Studia ADS i artysty Adama Garnka: szklaną bryłę dzielą poziome pasy, a instalacja świetlna w środku zamienia ją w migoczącą, półprzezroczystą ozdobę.

Dzieła sztuki do zobaczenia

„Thsuki-no-hikari” (Blask Księżyca) Igora Mitoraja w Atrium: monumentalny fragment ludzkiej twarzy wzorowany na rzeźbie antycznej. Poznaniacy mówią na nią „Maska” albo po prostu „Mitoraj” i to jedno z najpopularniejszych miejsc spotkań w mieście.

„Eros alato” (Eros skrzydlaty) i „Torso del lago” (Tors nad jeziorem), dwie mniejsze prace Mitoraja zawieszone na ceglanych ścianach. Pęknięcia i rysy na idealnych, klasycznych ciałach mówią o przemijaniu.

„Opertus Lunula Umbra” (Ukryty Cień Księżyca) koreańskiego artysty U-Rama Choe: kinetyczna rzeźba zawieszona nad Szachownicą. O określonych godzinach porusza się jak oddychające zwierzę, dlatego poznaniacy nazywają ją „Krewetką”.

„Konflikt między dobrem a złem” Piotra Kurki: czarno-biała marmurowa ławka, na której można usiąść. Na białej części siedzi kruk. Według lokalnej legendy kto go pogłaszcze, łatwiej rozwiąże życiowe problemy.

„Citta Gentile” (Wrażliwe Miasto) Alessandra Mendiniego, słynnego włoskiego designera: rzeźby w kształcie liter wymyślonego przez niego alfabetu, przygotowane specjalnie dla Starego Browaru.

„Henyo-Penyo Myomyonmyo” japońskiego artysty Mr., ucznia Takashiego Murakamiego. Bywalcy nazywają tę postać chłopca w dżinsach „Heńkiem”. Rzeźba należy do cyklu nawiązującego do ataku na Hiroszimę.

Instalacja Leona Tarasewicza: zielono-żółte pasy, które w 2003 roku, na 750-lecie Poznania, zdobiły kolumny Teatru Wielkiego. Dziś są w Atrium, na jednej z najbardziej ruchliwych tras w budynku.

Kufel z brązu Wojciecha Kujawskiego, ozdobiony sześcioma postaciami, odsłonięty w 2007 roku na otwarcie Pasażu. Przy odsłonięciu ustanowiono dwa rekordy Guinnessa: największego kufla do piwa na świecie i największej ilości piwa wypitej z jednego naczynia.

Wystawy i zwiedzanie

Na Dziedzińcu działa Pop Culture Gallery, prowadzona przez Stary Browar. Pokazuje wystawy łączące modę, sztukę, design i technologię. Były tu już m.in. wystawy Andy'ego Warhola, Björk, Davida LaChapelle'a, Gianniego Versace i Ryszarda Kai. Aktualną wystawę sprawdzisz na stronie centrum.

Stary Browar organizuje zwiedzanie z przewodnikiem po architekturze, historii i kolekcji dzieł sztuki. Termin trzeba uzgodnić z punktem informacyjnym co najmniej dwa tygodnie wcześniej (informacja@starybrowar.com, tel. 61 859 60 50).

W kompleksie działa pięciogwiazdkowy hotel Blow Up Hall (wejście od ul. Kościuszki 42), który po kilkuletniej przerwie znów przyjmuje gości. W hotelu, restauracji arte i pasażu są rzeźby, instalacje i sztuka użytkowa z kolekcji właścicieli, tworzona we współpracy z polskimi artystami. Restauracja arte jest czynna codziennie 12:00–22:00, a b.bar 16:00–24:00 (rezerwacja stolika: tel. 61 629 94 02).

Przy centrum jest zabytkowy park, dobre miejsce na odpoczynek po zwiedzaniu.

Źródła informacji

Więcej w kategorii: Współczesny Poznań